PARKINSON / BİLGİ ?

PARKİNSON BİLGİ

Parkinson hastalığının ana belirtileri:

  1. Kontrol edilemeyen titremeler
  2. Hareketlerde yavaşlama
  3. Denge zorlukları
  4. Uzuvlarda (kol ve bacak) sertlik

Parkinson hakkında düşündürecek bazı şeyler:

  1. Sende Parkinson varmış gibi gözükmüyorsun.
  2. Parkinson olacak kadar yaşlı değilsin.
  3. Titreme yok, Parkinson olduğuna emin misin?
  4. Büyük babam Parkinson idi. Ondan bana da geçmiş olabilir mi?
  5. Az rastlanılan bir Parkinson vakasına benziyorsun!

Parkinson Hastalığı Nedir?

  1. Parkinson hastalığı, temel olarak vücut hareketleri ile ilgili sorunlarla karakterize olan kronik nörolojik bir hastalıktır, ancak diğer belirtiler de mevcut olabilir.
  2. Alzheimer hastalığından sonra ikinci sırada görülen nörodejeneratif bozukluk ve en yaygın hareket hastalılarından biridir.
  3. Beynin sinir hücreleri (nöronlar olarak adlandırılır) dejenerasyona uğrar ve sinirler arasında bağlantıyı sağlayan kimyasal bir madde olan ve vücut hareketlerini kontrol altına alan dopamin eksikliğine yol açar.
  4. Parkinson zamanla ilerledikçe, beyin tarafından üretilen dopamin miktarı azalır ve bir kişinin normal şekilde hareketi kontrol edememesini sağlar.
  5. Parkinson hastalığı yaşamı değiştirir ancak yaşamı tehdit edici değildir.
  6. Parkinson zamanla ilerledikçe, beyin tarafından üretilen dopamin miktarı azalır ve bir kişinin normal şekilde hareketi kontrol edememesini sağlar.
  7. Parkinson hastalığı yaşamı değiştirir ancak yaşamı tehdit edici değildir.
NE YER NE İÇER?
  1. Parkinson hastalığının belirtilerini gidermede, yararlı etkisi olduğu bilinen özel bir beslenme şekli veya belli bir gıda yoktur. Parkinson hastalarının mümkün olduğu kadar çeşitli gıdalarla karışık ve dengeli biçimde beslenmeleri önerilir.
  2. Günlük besinler, bünyeye uygun miktarda sebze, bakliyat, meyve, yeterli protein, karbonhidrat ve az miktarda sıvı yağ ve az tuz içermelidir.
  3. Hastalar düzenli aralıklarla beslenmeli, düzenli beden hareketleri yapmaya yetecek kadar kalori almalı ve aşırı yemekten kaçınmalıdır.
  4. Kilo alınımına dikkat edilmeli, aşırı kilo alımından kaçınılmalıdır.
  5. Günde 1,5-2 litre su tüketilmelidir.
  6. Bünyesi zayıf, halsizliği ve iştahsızlığı olan Parkinson hastalarına vitamin ve mineral içeren ilaçlar önerilebilir.
  7. Diğer yandan şeker hastalığı, damar sertliği veya yüksek tansiyonu olan Parkinson hastalarının bu hastalıklarına yönelik de beslenme kurallarını uygulamaları gerekir.
  8. Baklanın yeşil kabukları ve yaprakları evodopa maddesi içermektedir. Fazla miktarda yenildiğinde ise yüz, boyun veya uzuvlarda istem dışı oynamalar ( diskineziler ) ortaya çıkabilir. Bakla tedavi olarak fazla tüketilmemelidir.
  9. Proteinlerin vücudun levodopaya vereceği cevabı etkileyebilme olasılıklarından dolayı, yüksek protein içeren diyetler tercih edilmemelidir. Eğer midede proteinli gıdalar ( et, süt, sütlü gıdalar, yumurta vb. ) varsa, levodopa mide-bağırsak geçişi sırasında ve kan-beyin seddini geçerken, proteinlerin parçalanmasıyla oluşan aminoasitlerle yarışmaya girer ve beyne geçen ilaç miktarı çok azalır. Dolayısıyla klinik etkinliği zayıflar.
  10. Levodopa yemeklerden 45 dakika veya 1 saat önce aç karnına alınmalıdır. Levodopayı yemekten sonra alan hastalarda doz miktarı değiştirilmeden aç karnına almaları sağlanınca ilacın etkinliğinin yaklaşık iki misli arttığı görülür. Eğer aç karnına levodopa alındığında bulantı, kusma veya hazımsızlık gibi tolerasyon sorunu varsa doktorunuzdan bu konu ile ilgili öneriler alabilirsiniz.
TANIDIĞIMIZ PARKİNSON HASTALARI

Yaser Arafat – Filistinli politikacı
Mao Zedong – Çin Halk Cumhuriyetinin kurucusu
Muhammed Ali – Amerikalı dünya ağır sıklet boks şampiyonu
Salvador Dalí – İspanyol ressam
Deng Xiaoping – Çinli politikacı
Adolf Hitler – Alman diktatör
Pope John Paul II – Katoliklerin ruhani lideri
Michael J Fox – Aktör

ARAÇ KULLANIMI

Parkinson hastalığı araba kullanma kabiliyetini etkiler mi?

Parkinson hastalığının semptomları ve Parkinson için kullanılan bazı ilaçların yan etkileri araba kullanma kabiliyetinizi kötü yönde etkileyebilir. Yaşınızın da bu konuda bir etkisi olabilir. 1999’da ‘National Centre for Injury Prevention and Control’ tarafından yapılan bir araştırmada 65-74 yaş gurubu insanlarda ‘motorlu araçlarda yaralanma’nın ölüm sebepleri arasında ilk sırada yer aldığı belirlenmiştir.
Parkinson hastası olmanız kötü araba kullanacağınızın bir belirtisi değildir. Fakat ileri safhada Parkinson hastası olan sürücülerin kaza yapma riski yüksektir.

Parkinson hastalığı araba kullanma kabiliyetini nasıl etkiler ?

Parkinson hastalığı ilerledikçe kas hareketleri ve tepkileri yavaşlar. Tepkilerin ve reflekslerin yavaşlamasından dolayı Parkinson hastalarının ani durumlara tepki göstermesi normalden daha uzun sürer. Parkinson hastalarının mesafe ve bilgi algılama yeteneği de zarar görmüş olabilir. Bu nedenle Parkinson hastası olan şöförler bir trafik ışığının mesafesini algılamakta, arabayı bir şerit içinde tutmakta, kör noktayı kontrol etmekte, şerit değiştirmekte ve dönmekte zorlanabilirler. Parkinson hastalarının dikkatleri daha kolay dağılabildiği için kaza yapma riskleri de artar. Parkinson tedavisi için kullanılan bazı ilaçların bulanık görme, baş dönmesi, ani uyku isteği gibi yan etkileri olabilir ve bunlar araba kullanırken tehlikeli olabilir.

Ne zaman araba kullanmayı bırakmalıyım?

Kendi kendinize bu kararı vermek veya şöförlük kabiliyetinizi ölçmek zor olabilir. Çoğu kişi araba kullanmak konusunda kendini olduğundan daha üstün görür ve araba kullanmalarının tehlikeli olduğunu fark etmeyebilirler. Bu konuda ailenize ve yakın arkadaşlarınıza danışmanız size yardımcı olacaktır. Onların dediklerini dinleyin ve tavsiyelerini dikkate alın. Dolu yollarda, gece veya hava kötüyken araba kullanmaktan her zaman sakının.
Eğer artık araba kullanırken kendinizi rahat hissetmiyorsanız ‘defensive driving’ kurslarına yazılabilirsiniz. Ayrıca size yakın bir araba kursunda araba kullanma kabiliyetinizi ölçmek için bir sınava girebilirsiniz. Eğer sınavdan kalırsanız ehliyetiniz iptal olabilir. Bunun olmasını istemiyorsanız bir deneme sınavı yapabilirsiniz.
Yol dışı bir kabiliyet ölçümü için bir rehabilitasyon merkezinde hafıza ve tepki sürelerinizi ölçtürebilirsiniz. Oradaki uzmanlar sonuçlara bakarak size araba kullanma kabiliyetinizin ne durumda olduğu söyleyebilirler.
Eğer ileri safhada olan bir Parkinson hastası iseniz araba kullanmaktan vazgeçmeyi düşünmelisiniz. İlaçların dozu yükseltiğinde veya ilaçlar değiştiğinde daha dikkatli olmakta fayda vardır.

Hasta bakıcı nasıl yardımcı olabilir?

Hasta bakıcının görevlerinden biri de Parkinson hastası araba kullanırken ona saygılı bir şekilde yaptığı hataları göstermektir. Hasta bakıcı kişiyi araba kullanmasının güvenli olmadığına ikna etmek zorunda kalabilir. Araba kullanma testi veya bir profesyonelin görüşünü almak da faydalı olabilecektir. Hasta bakıcı ayrıca şehrin metro veya otobüs sistemini kullanma, taksi kullanma gibi araba kullanmaya alternatif olabilecek başka seçenekler önerebilir. Taksi kullanmak pahalı gibi görünse de araba sahibi olmak da bir o kadar pahalıdır. Bu ikisi maddi açıdan birbirine yakındır. Aile ve arkadaşlar da bu konuda hastayı gitmek istediği yere götürerek yardımcı olabilir.

Benim sorumluluğum nedir?

Araba kullanmak bir bireyin hayatının büyük bir parçası olabilir ve bunu bırakmak zor gelebilir. Fakat kendi güvenliğiniz ve yoldaki başka insanların güvenliği de dikkate alınmalıdır. Eğer araba kullanmanızın yola çıkmak için güvenli bir seviyede olduğunu düşünmüyorsanız bu konuyu doktorunuzla konuşarak yardım alabilirsiniz.

EGZERSİZ KILAVUZU

Parkinson

Egzersiz dosyasını pdf olarak buradan indirebilir veya FOTO & VİDEO bölümüzden sayfaları tek tek inceleyebilirsiniz.